Nghệ thuật tạo tượng Bồ Tát Văn Thù

Tượng Bồ Tát Văn Thù cưỡi sư tử

Tạo tượng Bồ Tát Văn Thù ngoài là một trong “Tam Thánh Hoa Nghiêm”; Bồ Tát thị giả của Phật Thích Ca Mâu Ni; xuất hiện trong các loại nghệ thuật tạo hình, còn có tượng cung phụng đơn lẻ và Văn Thù biến, Vấn tật biện nan tượng y.

Tượng Bồ Tát Văn Thù thư thái
Tượng Bồ Tát Văn Thù thư thái

BỒ TÁT VĂN THÙ

Dịch âm tiếng Phạn và “Văn Thù Sư Lợi”, gọi tắt là “Văn Thù”, dịch ý là “Diệu Đức”, “Diệu Cát Tường”. Ngài là thị giả bên trái của Phật Thích Ca Mâu Ni, còn gọi là “Trí Tuệ”. Hình tượng của Bồ Tát Văn Thù không hoàn toàn thống nhất như ghi chép trong kinh điển. Thông thường, đỉnh đầu có 5 búi tóc, tay cầm kim thư và bảo kiếm (biểu thị trí tuệ sắc nhọn), trang sức hoa lệ, diện mạo trang nghiêm. Tượng đơn thường là tư thế ngồi trên sư tử xanh (biểu thị trí tuệ uy nghiêm). Thời kỳ Nam Bắc triều, tín ngưỡng Bồ Tát Văn Thù đã từng thịnh hành một thời. Đến thời Đường trở thành tín ngưỡng độc lập, có đạo tràng hiển linh thuyết pháp độc lập – núi Ngũ Đài ở Sơn Tây, được tín đồ Phật giáo Trung Quốc phong làm Tứ đại Bồ Tát.

Tượng Bồ Tát Văn Thù cưỡi sư tử
Tượng Bồ Tát Văn Thù cưỡi sư tử

Tạo tượng Bồ Tát Văn Thù ngoài là một trong “Tam Thánh Hoa Nghiêm”; Bồ Tát thị giả của Phật Thích Ca Mâu Ni; xuất hiện trong các loại nghệ thuật tạo hình, còn có tượng cung phụng đơn lẻ và Văn Thù biến, Vấn tật biện nan tượng y.

Tượng Bồ Tát Văn Thù cầm kiếm
Tượng Bồ Tát Văn Thù cầm kiếm biểu thị trí tuệ

VĂN THÙ BIẾN

Hình xuất hành miêu tả Bồ Tát Văn Thù mang theo quyến thuộc đến pháp hội Hoa Nghiêm, lưu hành ở thời Đường. Đề tài Văn Thù biến, Phổ Hiền biến thể loại bích họa thời Đường, chỉ ở hang Mạc Cao, Đôn Hoàng đã có hơn 120 bức. Trong các vị Bồ Tát, số lượng chỉ đứng sau Quán Âm. Bồ Tát Văn Thù ngồi trên sư tử xanh, dưới hoa cái, ngồi đan chéo chân, có vầng hào quang đầu và lưng, tư thái ung dung, cổ đeo chuỗi ngọc, trang sức hoa lệ. 2 tay cầm ngọc như ý, dưới sư tử có 3 nô bộc dạy sư tử đã thuần phục, xung quanh có nhiều quyến thuộc hầu hạ. Đề tài Văn thù biến phần lớn là Bồ Tát mỹ lệ hoặc cầm bảo tràng, hoa sen, quỳ dâng hoa tươi hoặc tấu nhạc. Phía trên bên phải có vài Thiên vương, Lực sỹ, hiện tướng mạnh mẽ. Trên có núi xanh mây trắng, xung quanh trang trí bởi các hình dệt gấm hoa sen, bảo trướng.

Shoptuongphat.com